Zespół śpiewaczy „Jarzębina”

Zespół śpiewaczy „Jarzębina” – historia i tradycja

Zespół śpiewaczy „Jarzębina” to jedna z najważniejszych grup muzycznych na polskiej scenie folklorystycznej, której korzenie sięgają Kocudzy Drugiej. Powstała w 1990 roku z inicjatywy Ireny Krawiec przy Gminnym Ośrodku Kultury. Grupa ta łączy tradycję z nowoczesnością, prezentując bogaty repertuar pieśni obrzędowych oraz powszechnych, typowych dla pogranicza ziemi janowskiej oraz biłgorajskiej. Zespół składa się z wielopokoleniowej społeczności, co sprzyja przekazywaniu lokalnej kultury i obyczajów z pokolenia na pokolenie.

Repertuar zespołu

Repertuar „Jarzębiny” jest niezwykle różnorodny. Jego podstawą są utwory czerpane z ustnej tradycji ludowej, która od wieków kształtowała kulturę regionu. Zespół wykonuje pieśni obrzędowe, które towarzyszą różnym wydarzeniom w życiu społeczności, jak wesela czy święta religijne. W repertuarze znajdują się również pieśni nabożne, takie jak kolędy, pastorałki czy pieśni wielkopostne.

Wiele z tych utworów jest wykonywanych w zachowanej kocudzkiej gwarze, co dodaje im autentyczności i charakterystycznego lokalnego kolorytu. Śpiewane są one w tradycyjny sposób, jednym głosem, z zachowaniem archaicznej maniery i cech lokalnego stylu, takich jak dynamika czy barwa głosu.

Występy i współpraca

„Jarzębina” zdobyła uznanie nie tylko w Polsce, ale także za granicą. Po premierze obrzędowego przedstawienia „Łostatni rózeniec”, zespół nawiązał współpracę z ośrodkami muzyki dawnych, jak Stowarzyszenie „Dom Tańca” z Warszawy. Uczestniczył w licznych koncertach i festiwalach, takich jak Festiwal Pieśń Naszych Korzeni w Jarosławiu czy koncerty wielkopostne organizowane przez Poznański Dom Tańca.

Współpraca z teatrami, takimi jak Teatr Kana czy Teatr i Schola Węgajty, również przyczyniła się do rozwoju artystycznego zespołu. Uczestnictwo w projektach takich jak „Dramat i liturgia” pozwoliło „Jarzębinie” na poszerzenie horyzontów artystycznych oraz nawiązywanie nowych kontaktów w środowisku muzycznym.

Osiągnięcia i nagrody

Zespół „Jarzębina” odniósł wiele sukcesów na polskiej scenie folklorystycznej. Jest laureatem Złotej Baszty na XLI Ogólnopolskim Festiwalu Kapel i Śpiewaków Ludowych w Kazimierzu nad Wisłą trzykrotnie: w 2001, 2007 oraz 2011 roku. Otrzymał również Nagrodę im. Oskara Kolberga – jedno z najwyższych wyróżnień dla działań na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego.

Grupa zdobywała nagrody na Sejmikach Wiejskich Zespołów Teatralnych w Tarnogrodzie, co świadczy o jej wysokim poziomie artystycznym oraz zaangażowaniu w rozwój kultury ludowej.

Dyskografia i filmografia

„Jarzębina” ma na swoim koncie kilka wydawnictw płytowych. W 2012 roku ukazał się singiel „Koko Euro Spoko”, który stał się oficjalną piosenką reprezentacji Polski na Euro 2012. W kolejnych latach zespół wydał albumy takie jak „Na Wygunie. Pieśni Z Kocudzy” (2013) oraz „Łoj dolo moja dolo” (2015), które dokumentują jego twórczość oraz bogaty repertuar.

Członkinie zespołu również aktywnie uczestniczą w różnych projektach muzycznych. Przykładem jest solowa płyta Beaty Oleszek „Ło matko kocheno”, która ukazała się w 2007 roku oraz album „Na rozstajnych drogach”, w którym udział brały Lucyna i Monika Jargiło.

„Jarzębina” występowała także w produkcjach telewizyjnych, takich jak „Pejzaże wsi polskiej – klechdy polskie”, „Łostetni różaniec” oraz „Pośnik”. Grupa miała również swój wkład w ścieżkę dźwiękową filmu „Matka Teresa od kotów”. Tak szeroka działalność artystyczna podkreśla różnorodność talentów członkiń zespołu oraz ich zaangażowanie w promowanie kultury ludowej.

Kontrowersje i wyzwania

Mimo licznych sukcesów, zespół nie uniknął kontrowersji. Utwór „Koko Euro Spoko” wywołał zamieszanie związane z prawami autorskimi, co uniemożliwiło grupie zaśpiewanie go przed meczem otwarcia Euro 2012. Problemy te były dodatkowo potęgowane przez sytuację prawną założycielki zespołu Ireny Krawiec, która w październiku 2017 roku została zwolniona dyscyplinarnie ze stanowiska instruktora w Domu Kultury Dzwola. Sprawa dotyczyła oskarżenia o pracę zarobkową podczas zwolnienia lekarskiego i zakończyła się postępowaniem sądowym dotyczącym mobbingu oraz przywrócenia do pracy.

Zakończenie

Zespół śpiewaczy „Jarzębina” to nie tylko grupa artystyczna; to prawdziwy strażnik tradycji i kultury regionu Kocudzy Drugiej. Dzięki swojemu bogatemu repertuarowi oraz zaangażowaniu członkiń zespołu w promocję lokalnych obrzędów i pieśni, „Jarzębina” staje się ambasadorem polskiego folkloru zarówno na krajowej, jak i międzynarodowej scenie muzycznej. Pomimo trudności i kontrowersji, grupa nieustannie dąży do zachowania dziedzictwa kulturowego oraz do jego przekazywania kolejnym pokoleniom.

Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).